„Raport o stanie polskiej gospodarki”
Raport został przygotowany przez zespół pod kierownictwem prof. Jana Winieckiego,
w skład którego weszli: Michał Chyczewski, Andrzej Domański, dr Andrzej Rzońca.
Patronat nad Raportem objęły trzy organizacje:
- Towarzystwo Ekonomistów Polskich www.tep.org.pl
- Forum Obywatelskiego Rozwoju www.for.org.pl
- Forum Rozwoju Edukacji Ekonomicznej www.free.org.pl
Raport zawiera ocenę sytuacji polskiej gospodarki w chwili obecnej oraz polityki gospodarczej, prowadzonej w ostatnich latach, wskazuje na przyczyny korzystnego kształtowania się wskaźników makroekonomicznych oraz na ryzyka ich zmian w przyszłości. Istotna część Raportu została poświęcona prezentacji zależności między polityką gospodarczą, zarówno fiskalną jak i monetarną, a tempem rozwoju oraz innymi wskaźnikami makroekonomicznymi.
W części I Raport obala mity dotyczące źródeł obecnego, korzystnego kształtowania się wskaźników makroekonomicznych. Przyspieszenie obserwowane w polskiej gospodarce od 2003r. ma inne źródła niż polityka gospodarcza: niektóre jednorazowe, niektóre bardziej trwałe – są to między innymi: dobra koniunktura globalna, oddolna restrukturyzacja polskich przedsiębiorstw, wstąpienie do Unii Europejskiej oraz polityka pieniężna nakierowana na niską inflację we wcześniejszym okresie. Zaniechanie reform strukturalnych przez ostatnie rządy powoduje, że tak korzystny jak obecnie układ wskaźników makroekonomicznych jest niemożliwy do utrzymania w dłuższym okresie. Ponadto, prowadzanie ekspansywnej polityki fiskalnej w okresie boomu gospodarczego rodzi ryzyko destabilizacji finansów publicznych w przyszłości. Polskiej gospodarce grozi wzrost inflacji, wzrost stóp procentowych, wzrost deficytu na rachunku obrotów bieżących, spowolnienie tempa wzrostu gospodarczego, a co gorsza – utrata potencjału, związana z masową i jak na razie trwałą emigracją zarobkową. W części II Raportu omówiono szczegółowo najważniejsze wskaźniki makroekonomiczne oraz wskazano na współzależności między nimi. Najprawdopodobniej polska gospodarka znajduje się obecnie w szczytowej fazie ekspansji, a kolejne kwartały przyniosą stopniowe pogorszenie się jej sytuacji. W części III wskazano na błędy w polityce makroekonomicznej popełnione w ostatnim czasie. W przypadku polityki fiskalnej oznaczają one przede wszystkim zaniechanie reform strukturalnych oraz pogłębienie „choroby” finansów publicznych, polegającej na nadmiernym udziale wydatków w PKB. W zakresie polityki monetarnej wskazano przede wszystkim na zbyt późne i zbyt niskie podwyżki stóp procentowych w obliczu narastających ryzyk inflacyjnych. W części IV wskazano na zaniechanie reform instytucjonalnych. W części V autorzy wskazują, iż dalsza kontynuacja błędnej polityki gospodarczej może doprowadzić do scenariusza, który na lata mógłby pogrzebać szanse zamknięcia luki rozwojowej dzielącej nas od zamożnych krajów Zachodu. Scenariusz taki miałby miejsce w przypadku zbiegnięcia się w czasie szkodliwych skutków błędów w polityce gospodarczej ostatnich rządów z konsekwencjami wieloletnich zaniedbań w usuwaniu zniekształceń instytucjonalnych. W takim scenariuszu, którego nie można wykluczyć, „twarde lądowanie” następuje w latach 2009-10.
